Over Recht en Literatuur Leiden

Recht en Literatuur Leiden (RLL) wil gedurende elk collegejaar jaar lezingen organiseren over bekende en minder bekende literaire werken. In de lezingen worden deze kunstwerken op filosofische wijze in verband gesteld met de theorie en de praktijk van het recht. Recht en Literatuur Leiden wil vanuit de literatuur tot fundamentele rechtsfilosofische reflectie komen. De doelstelling is om meer academische verdieping te bieden naast de reguliere studie. Recht en Literatuur Leiden staat open voor een ieder die geïnteresseerd. Recht en Literatuur Leiden organiseert deze lezingen vanuit de overtuiging dat kunst, literatuur en filosofie een helder licht kunnen werpen op de werkelijkheid. Zij kunnen van constitutieve betekenis  zijn voor een levende moraliteit, een scherp oordeelsvermogen en een waarachtige rechtsvinding.

Recht en Literatuur Leiden is een initiatief dat is ontstaan na het keuzevak ‘Recht en Literatuur’ aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit Leiden. Een keuzevak dat oorspronkelijk was opgezet en gegeven door Prof. mr. J.H. (Hans) Nieuwenhuis. Na dit keuzevak hebben Claudia Bouteligier (promovendus “Recht en Literatuur”), Timo Slootweg (Universitair docent) en Michael Klos (toen bachelorstudent Rechtsgeleerdheid) het platform en netwerk Recht en Literatuur Leiden opgezet. Recht en Literatuur Leiden vormt sindsdien een interuniversitair en interfacultair netwerk voor iedereen die geïnteresseerd is in de betekenis van literatuur voor het recht.

Lezingenreeksen

Vanuit studenten bleek er veel interesse in een lezingenreeks over Recht en Literatuur. In het collegejaar 2016/2017 is daarom de lezingenreeks ‘Recht, Literatuur en Existentialisme’ opgezet en gegeven door Claudia Bouteligier en Timo Slootweg.

In het collegejaar 2017/2018 is een tweede lezingenreeks van start  gegaan over ‘utopieën en dystopieën in recht en literatuur’. Deze lezingenreeks is opgezet door Michael Klos en Gelijn Molier. Tegelijkertijd ging in oktober 2017 een alumnireeks ‘Recht, Literatuur en Existentialisme’ van start aan de Campus Den Haag. Bouteligier en Slootweg herhalen hier de lezingenreeks uit het collegejaar 2016/2017. 

Sinds januari 2018 heeft Recht en Literatuur Leiden een samenwerking met het Juridische PAO Leiden. De eerste leergang in het kader van het juridisch postacademisch onderwijs gaat in het collegejaar 2018/2019 van start.

Openingslezing Ger Groot op 28 september 2017.
Openingslezing Ger Groot op 28 september 2017.

Recht en Literatuur Leiden heeft zich ten doel gesteld om ieder jaar een programma te organiseren waarin de verschillende lezingen op elkaar voortbouwen. Daartoe wordt het programma opgedeeld in een aantal reeksen met een eigen thematiek en samenhang. Recht en Literatuur Leiden biedt jaarlijks een nieuw programma aan, waarin diversiteit in de thematieken en benaderingswijzen wordt beoogd. Recht en Literatuur Leiden hoopt dat te bereiken door gespecialiseerde gastsprekers van verschillende universiteiten en faculteiten aan te trekken.

Doelgroep van Recht en Literatuur Leiden

Studenten in zowel de bachelor- als masterfase vanuit alle studierichtingen zijn welkom. Ook alumni, honoursstudenten, promovendi en medewerkers van verschillende faculteiten zijn van harte uitgenodigd om de lezingen bij te wonen. Recht en Literatuur Leiden is nadrukkelijk geen studievereniging van één enkele studie: iedereen die geïnteresseerd is in (de werking van) het recht is welkom. Recht en Literatuur Leiden biedt een ontmoetingsplek waar een ieder die houdt van lezen en niet bang is om buiten de geijkte (denk)kaders te treden, welkom is.​​

Onderzoek, onderwijs en (interfacultaire) samenwerking

Onderzoekspartners

Recht en Literatuur Leiden organiseert diverse seminars, colloquia en conferenties. Hierbij zoekt Recht en Literatuur Leiden de samenwerking met andere onderzoekspartners, binnen en buiten de Universiteit Leiden.

Centre for the Arts in Society

Het eerste colloquium, georganiseerd door Recht en Literatuur Leiden, vond plaats op 16 juni 2017. Het onderwerp van het colloquium was ‘Empathie in recht en literatuur’ en werd georganiseerd in samenwerking met prof.mr.dr. A.M.P. (Jeanne) Gaakeer en prof.mr.dr. H.S. (Sanne) Taekema (Erasmus School of Law).

Binnen de Universiteit Leiden werkt Recht en Literatuur Leiden samen met prof.dr. F.W.A. (Frans Willem) Korsten, dr. Y. (Yasco) Horsman (LUCAS, Universiteit Leiden) en dr. H.W. (Rico) Sneller (Wijsbegeerte). 

Maklu Uitgevers

In voorbereiding binnen de speciaal voor Recht en Literatuur Leiden opgezette reeks ‘Kritische Studies in Recht en Literatuur’ zijn:

  • ‘Recht, literatuur en existentialisme’ (red. Claudia Bouteligier en Timo Slootweg)
  • ‘Empathie in recht en literatuur’ (red. Claudia Bouteligier en Timo Slootweg)

In de toekomst verschijnen na afloop van de reeksen gebundelde versies van de gegeven lezingen. 

Onderwijspartners

Universiteit LeidenVanaf september 2018 biedt Recht en Literatuur, in samenwerking met Juridisch PAO (JPAO) van de Universiteit Leiden, een postacademisch programma aan. Het Juridisch PAO organiseert en faciliteert postacademisch onderwijs voor advocaten en andere juridisch geschoolde of georiënteerde professionals in heel Nederland.

Visie op 'recht en literatuur' 'Recht en literatuur' als interdisciplinair vakgebied

Recht en Literatuur onderscheidt zich als discipline door (ten eerste) de hoge mate van interdisciplinariteit en (ten tweede) dat het vertrekt vanuit het literaire werk. Het platform is mede opgericht met het doel om literatuur een centrale plek te geven. Binnen Recht en Literatuur Leiden leeft de overtuiging dat literatuur meer biedt dan een ‘goed verhaal’ ter ontspanning of vermaak. ​

Literatuur is meer dan een spiegel van de werkelijkheid, meer dan slechts een illustratie, onderbouwing of verduidelijking van een standpunt. Het is ook meer dan een galerij van menselijke portretten waar juristen kennis op kunnen doen.

Een eigen, zelfstandige, betekenis voor het recht

Recht en Literatuur Leiden vertrekt vanuit de overtuiging dat literatuur een eigen, zelfstandige, betekenis voor het recht heeft. Daarom staat het verhaal centraal en vormt literatuur het startpunt. De (rechts)filosofie en andere disciplines zijn van groot belang in deze interdisciplinaire aanpak, maar zij hebben eerder een ondersteunende rol dan een sturende, zoals bij het interpreteren van literatuur vanuit een bepaald perspectief.

Organisatie Recht en Literatuur Leiden

De organisatie van ‘Recht en Literatuur Leiden’ is in handen van een aantal medewerkers,  studenten en alumni die op vrijwillige basis en zonder vergoeding zich inzetten om elk jaar openbaar toegankelijke lezingen te organiseren een breed publiek van studenten, alumni, medewerkers en externen.

Per 1 december 2017 zijn naast de oprichters van ‘Recht en Literatuur Leiden’, Claudia Bouteligier, Timo Slootweg en Michael Klos, enkele studenten actief in de organisatie van de lezingenreeksen. Voor het collegejaar 2017/2018 zijn dat Nathalie Schnabl, Marieke Mohaboe, Gideon de Jong en Sara al Robaye. Zij zullen zich naast het bijhouden van de website, de ‘social media’ en de nieuwsbrief zich ook bezighouden met het opzetten van het lezingenreeksprogramma voor volgend jaar.

Medewerkers

Claudia Bouteligier (Universiteit Leiden)

Mr. C. (Claudia) Bouteligier

Claudia Bouteligier is Docent/Onderzoeker bij de afdeling Encyclopedie van de Rechtswetenschap aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit Leiden.

Bouteligier is momenteel in de afrondende fase van van haar proefschrift  over ‘Recht en literatuur’. Zij verzorgt tevens meerdere vakken in de bachelor Rechtsgeleerdheid en heeft diverse cursussen ontworpen en gecoördineerd.

Michael Klos (Universiteit Leiden)

M. (Michael) Klos LLM BSc

Michael Klos studeerde Bestuurskunde en Rechtsgeleerdheid aan de Universiteit Leiden. Klos is per 1 december 2017 verbonden aan de afdeling Encyclopedie van de rechtswetenschap (Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit Leiden) als Docent/Onderzoeker. Naast zijn proefschrift over ‘uitingsvrijheid op social media’ verzorgt hij werkgroepen in de propedeuse Rechtsgeleerdheid.

Timo Slootweg (Universiteit Leiden)

Dr. T.J.M. (Timo) Slootweg

Timo Slootweg studeerde geschiedenis (EUR) en wijsbegeerte (UL). In 2000 promoveerde hij aan de Faculteit Wijsbegeerte te Rotterdam op: Geschiedenis en ethiek: historisch besef in de traditie van Hegel, Heidegger en Derrida (2000). Te Rotterdam doceerde hij enkele jaren Geschiedfilosofie. In 2016 publiceerde hij: Uit de schaduw van de wet. Inleiding tot de esthetica van het recht.

Studenten en alumni

Nathalie Schnabl

N.F.H. (Nathalie) Schnabl LLB

Marieke Mohaboe

Marieke Mohaboe LLB

Gideon de Jong

Gideon de Jong

Sara Al Robaye

Sara Al Robaye